Trading journal bijhouden: wat je echt vastlegt

De meeste traders beginnen een journal na een slechte week en laten het liggen zodra het weer loopt. Daarmee mis je precies het deel waar het nut zit. Een trading journal bijhouden is geen administratie achteraf, het is de plek waar je je eigen gedrag terugleest op een moment dat je er niet meer middenin zit.

Hieronder staat wat je per trade vastlegt, waarom screenshots op zichzelf niets bewijzen, hoe de wekelijkse review eruitziet, en waarom een prop firm er bij een payout review om kan vragen.

Wat leg je per trade vast in je trading journal?

Leg per trade vast: de setup, de reden waarom je hem nam, waar je stop lag en waarom daar, de uitkomst, en in welke staat je zat toen je de order stuurde. Zonder die laatste twee heb je een lijst met transacties, geen journal.

Concreet komt dat neer op deze velden:

• Setup en instrument: welke setup, welk paar of welke index, welk timeframe. Kun je de setup geen naam geven, dan is dat op zich al informatie.
• De reden vooraf: één zin, geschreven vóór de entry. Redenen die je achteraf opschrijft kloppen altijd, en daarom zeggen ze niets.
• Stop en waarom daar: het niveau, en waar dat op gebaseerd is (structuur, volatiliteit, vaste afstand). Zonder het waarom kun je later niet zien of je stops systematisch te krap of te ruim staan.
• Positiegrootte uitgedrukt als risico op je account, niet in lots. Lots zeggen niets zodra je account beweegt of je van instrument wisselt.
• Uitkomst en of je bij je plan bleef. Een winnende trade waarbij je je stop hebt verzet is in je journal een fout, geen winst.
• Jouw staat op dat moment: slecht geslapen, gehaast, aan het inhalen, verveeld. Dit voelt overdreven tot het patroon zichtbaar wordt.

Houd het kort. Een journal dat na elke trade een half opstel vraagt, houd je niet vol, en een journal dat je niet volhoudt is waardeloos.

Waarom bewijst een screenshot van een trade niets?

Een screenshot van na de exit bewijst niets over je proces, omdat hij laat zien wat er is gebeurd en niet wat je van plan was. De chart wordt pas leesbaar als de beweging klaar is, dus zo'n afbeelding is een illustratie van de uitkomst en geen controle op je uitvoering.

Een screenshot wordt pas bruikbaar als hij aan een paar voorwaarden voldoet:

• Maak hem op het moment van de entry, niet na de exit.
• Teken je niveaus voordat je klikt. Lijnen die er na afloop bij komen zijn decoratie.
• Zet er de zin bij die je vooraf hebt opgeschreven. Het plaatje laat zien wat je zag, de tekst laat zien wat je dacht.
• Bewaar ook de setups die je zag maar niet nam. Gemiste trades horen bij je uitvoering.

Hoe beoordeel je je trading journal wekelijks?

Plan een vast moment als de markt dicht is, lees de hele week in één keer door, en groepeer je trades op setup in plaats van op winst of verlies. Je zoekt herhaling, geen uitleg voor je laatste trade.

Een review die werkt ziet er ongeveer zo uit:

1. Lees eerst alles door zonder te oordelen. Je leest je eigen zinnen terug, niet je resultaat.
2. Groepeer op setup. Pas als dezelfde setup meerdere keren voorbijkomt, zie je of het probleem in de setup zit of in jouw uitvoering ervan.
3. Markeer elke trade die buiten je plan viel, ook de winnende. Dit is de belangrijkste kolom van je hele journal.
4. Kijk naar de omstandigheden: tijdstip, sessie, spread, nieuws vlak voor of na je entry, en of je die dag al in drawdown zat.
5. Schrijf één regel op voor volgende week. Eén. Meer verander je toch niet.

Een week is te kort om een setup te beoordelen. Een week is precies goed om je gedrag te beoordelen. Houd die twee gescheiden, anders gooi je een prima setup weg vanwege een reeks die niets betekent.

Wat laat een trading journal zien dat je equity curve verbergt?

Je equity curve laat de uitkomst zien, je journal laat het gedrag zien dat die uitkomst maakte. Twee weken kunnen op de curve identiek zijn terwijl de ene bestond uit gedisciplineerd wachten en de andere uit gokken dat toevallig goed afliep.

Dingen die alleen in een journal zichtbaar worden:

• Regels die je brak en die toevallig betaalden. Dit is de gevaarlijkste categorie: de markt beloont je dan voor gedrag dat je op termijn opbreekt.
• Sluipende positiegrootte. Risico dat omhoog kruipt na winst en omlaag na verlies zie je niet op de curve, tot het moment dat je het wel ziet.
• De setup die je het beste uitvoert maar het minst neemt.
• Sessies waarin je uitvoering consequent slechter is, bijvoorbeeld door spread of dun volume.
• Welk deel van je drawdown uit de markt kwam en welk deel uit trades die niet in je plan stonden.

Dat geldt ook als je naar de curve van iemand anders kijkt, inclusief die van ons op de resultatenpagina. Een curve vertelt je wat er is gebeurd, nooit hoe consequent het proces erachter was.

Kan een prop firm je trading journal opvragen bij een payout review?

Ja, dat kan. Bij een payout review vragen prop firms je regelmatig om je trades toe te lichten, en een journal met tijdstippen en een reden per trade is de snelste manier om dat te doen. Zo'n review kijkt niet zozeer of je winst hebt gemaakt, maar hoe.

Waar zulke reviews naar kijken zijn soorten regels, niet losse trades:

• Handelen rond nieuws, en of daar beperkingen op staan.
• Posities aanhouden over het weekend of over de rollover heen.
• Hedgen tussen accounts, of tussen firms.
• Copy trading en identieke trades over meerdere accounts, inclusief accounts die niet van jou zijn.
• Uitvoering die als arbitrage wordt gezien, zoals extreem korte houdtijden of tick scalping.
• Gebruik van software of een EA, en of je dat moet melden.

Welke regels gelden en hoe streng ze zijn, verschilt per firm en verandert regelmatig. Lees de actuele voorwaarden van jouw firm voordat je een challenge start, niet op het moment dat je payout al is aangevraagd.

Zonder journal ben je je eigen handel achteraf aan het reconstrueren uit een statement, en dat leest voor de beoordelaar precies zoals het is.

Hoe houd je een journal bij als een EA je trades doet?

Als een EA de trades neemt, verschuift je journal van de trade naar de instellingen. Je legt vast welke setfile draaide, op welke symbolen en timeframes, wat je hebt aangepast en waarom, en wat er in de dagen daarna gebeurde.

De velden die er dan toe doen:

• Setfile en datum van elke wijziging. Zonder versie weet je later niet welke instellingen bij welke trades hoorden.
• Waarom je iets veranderde. "Voelde te agressief" mag, als je het maar opschrijft.
• Onderbrekingen: VPS die herstartte, verbinding weg, platformupdate, broker die een symboolnaam wijzigde.
• Elke handmatige ingreep. Elke keer dat je een trade van de EA hebt gesloten, verplaatst of overruled. Dit is de belangrijkste regel in het hele bestand.
• Brokeromgeving: symboolnaam, accounttype, spread die je in de praktijk ziet.

MT4 en MT5 houden zelf al een logboek bij in de tabbladen Journal en Experts, en je handelsgeschiedenis kun je als rapport exporteren. Wat daar niet in staat is jouw reden, en dat is het deel dat je later nodig hebt.

De JPTC EA Hub draait op MT4 en MT5 op je eigen account bij je eigen broker, en de trade copier ondersteunt meerdere platformen, waaronder MT4, MT5, cTrader, DXtrade en TradingView. Wij houden geen geld aan en hebben geen toegang om iets van je account op te nemen. Dat betekent ook dat het journal aan jouw kant ligt: de logs, de setfiles en jouw wijzigingen staan op jouw machine en in jouw platform. Bewaar ze.

Wil je je journal inrichten met het oog op een prop firm, begin dan bij de soorten regels waar je aan getoetst wordt. Op onze pagina over prop firms staat hoe wij naar die regels en naar uitvoering kijken; de actuele voorwaarden controleer je altijd zelf bij je eigen firm.